पोस्ट अस्वीकरण
या साइटवरील साहित्याचे कॉपीराइट लेखकांसाठी राखीव आहेत आणि मराठीकट्टा केवळ साहित्य प्रकाशित करत आहे. जर तुम्हाला कोणत्याही साहित्याचे लेखक माहित असतील तर कृपया आम्हाला कळवा आणि संबंधित लेखकाला श्रेय देण्यास मराठीकट्टाला आनंद होईल.
Amazon Affiliate Disclaimer - This post/page may contain Amazon Affiliate Links, meaning we get a commission if you decide to purchase through our links, at no cost to you.
मार्गशीर्ष महिन्यातील शुक्ल पक्षातील चतुर्थी तिथीला विनायक चतुर्थी (Vinayak Chaturthi) म्हणतात आणि या दिवशी विनायकाची म्हणजेच गणेशाची पूजा केली जाते.
Vinayak Chaturthi 2022
विनायक चतुर्थी व्रत प्रत्येक महिन्याच्या चतुर्थी तिथीला पाळले जाते आणि हिंदू धर्मात याला विशेष महत्त्व आहे. हे व्रत भगवान गणेशाला समर्पित आहे आणि या दिवशी त्यांची पूजा केल्याने सर्व इच्छा पूर्ण होतात. विनायक चतुर्थीच्या दिवशी लोक व्रत करतात आणि तुमच्या भक्तीने अडथळे दूर करणारा प्रसन्न झाला तर जीवनात येणारे सर्व अडथळे संपतात असा समज आहे.
हिंदू कॅलेंडरमध्ये प्रत्येक चंद्र महिन्यात दोन चतुर्थी तिथी (चौथा दिवस) आहेत, विनायक चतुर्थी आणि संकष्टी चतुर्थी. विनायक चतुर्थी चांद्रमासातील शुक्ल पक्षात अमावस्या किंवा अमावस्या नंतर येते, तर संकष्टी चतुर्थी पौर्णिमेनंतर येते किंवा दर महिन्याच्या कृष्ण पक्षात पौर्णिमेला येते.
मार्गशीर्ष विनायक चतुर्थी 2022 तारीख | Margashirsha Vinayak Chaturthi 2022 Date
हिंदू कॅलेंडरनुसार, मार्गशीर्ष महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील चतुर्थी तिथी 26 नोव्हेंबर 2022 रोजी संध्याकाळी 7.28 वाजता सुरू होईल आणि 27 नोव्हेंबर रोजी संध्याकाळी 4.25 वाजता समाप्त होईल. हिंदू धर्मात, कोणताही दिवस उदयतिथीच्या आधारे ठेवला जातो आणि म्हणून विनायक चतुर्थी व्रत 27 नोव्हेंबर 2022, रविवारी साजरा केला जाईल. पूजेचा शुभ मुहूर्त 27 नोव्हेंबर रोजी सकाळी 11:06 ते दुपारी 1:12 पर्यंत असेल. शुभ मुहूर्तावर पूजा केल्याने सर्व मनोकामना पूर्ण होतात असे म्हणतात.
मार्गशीर्ष विनायक चतुर्थीचे महत्त्व | Significance of Margashirsha Vinayak Chaturthi
हिंदू धर्मात विनायक चतुर्थीला विशेष महत्त्व असून या दिवशी उपवास केला जातो. असे म्हणतात की विनायक चतुर्थीचे व्रत केल्याने सुख आणि सौभाग्य प्राप्त होते आणि जीवनात येणारे सर्व अडथळे दूर होतात. हिंदू धर्मात कोणतेही शुभ कार्य करून गणेशाची पूजा केली तर कार्यात यश मिळते. तुम्हालाही गणेशाची कृपा मिळवायची असेल, तर विनायक चतुर्थीच्या दिवशी विधीपूर्वक गणेशाची पूजा करा.
विनायक चतुर्थी पूजा विधि | Vinayak Chaturthi Puja Vidhi
विनायक चतुर्थीच्या दिवशी उपासक सकाळी लवकर उठतात, आंघोळ करतात आणि लाल रंगाचे स्वच्छ वस्त्र परिधान करतात. त्यानंतर श्रीगणेशाला पिवळ्या फुलांची माळ अर्पण करा. त्यानंतर श्रीगणेशाच्या मूर्तीसमोर धूप दिवा लावून दुर्वा, अक्षत अर्पण करा. यानंतर श्रीगणेशाला नैवेद्य अर्पण करा. शेवटी व्रताची कथा वाचा आणि गणेशाची आरती करा. त्यानंतर संध्याकाळी व्रतकथा वाचून चंद्र पाहून उपवास सोडावा.
विनायक चतुर्थी व्रत कथा | Vinayak Chaturthi Vrat Story
एकेकाळी माता पार्वती आणि भगवान शिव नर्मदा नदीच्या काठी चौपड़च्या खेळाचा आनंद लुटत होते. या खेळातील न्यायाधीशाच्या भूमिकेसाठी भगवान शिवाने मातीचा पुतळा बनवला आणि त्यात जीव ओतून जिवंत केला. भगवान शिवाने त्या मुलाला आज्ञा दिली की तो विजेता ठरवेल. आई पार्वती आणि शिव खेळात व्यस्त झाले. माता पार्वती आणि भगवान शिव यांच्यात तीन वेळा चौपड़चा खेळ झाला. ज्यामध्ये माता पार्वती जिंकली, परंतु मुलाने भगवान शिवांना विजयी घोषित केले.
मुलाच्या निर्णयावर माता पार्वती खूप रागावली आणि त्यांनी मुलाला शाप दिला. त्यानंतर मुलाने माता पार्वतीची माफी मागितली. ज्यावर माता पार्वतीने सांगितले की दिलेला शाप परत मिळणार नाही. जेव्हा मुलाने माता पार्वतीला शापातून मुक्त होण्याचा उपाय विचारला तेव्हा तिने सांगितले की, नागकन्या गणेशाची पूजा करण्यासाठी येतील. मग त्याच्या सांगण्यानुसार व्रत करावा लागेल. ज्यानंतर शापापासून मुक्ती मिळेल.
त्या मुलाने अनेक वर्षे शापाचा सामना केला. एके दिवशी नागकन्या गणपतीच्या पूजेसाठी आल्या, त्यांच्याकडून मुलाने गणेशाच्या व्रताची पद्धत विचारली आणि खऱ्या मनाने गणेशाची पूजा करू लागला. असे म्हणतात की मुलाची भक्ती पाहून गणेशाने त्याला दर्शन दिले आणि वरदान मागायला सांगितले. श्रीगणेशाच्या आशीर्वादाने बालकाची शापातून मुक्तता झाली. त्यानंतर ते बालक माता पार्वती आणि शिव यांना भेटण्यासाठी कैलास पर्वतावर पोहोचले.
असे म्हटले जाते की, जेव्हा हे बालक शिवाला भेटण्यासाठी कैलास पर्वतावर पोहोचले तेव्हा भगवान शिवाने 21 दिवस गणेश व्रत पाळले. त्यानंतर माता पार्वतीची भगवान शिवाबद्दलची नाराजी दूर झाली.